Antwerps.be - alles over de Antwerpse taal

Aentwaerps Nederlands

Menu

... of dubbelklik op eender welk Antwerps woord op deze site!

korte/lange oe in fonetische spelling
1
 
11 maart 2009, 16:57
Krommenaas
nog ni aan gedacht: ik zal ook de fonetische transcripties overal moeten aanpassen (vooral in de woordenboek).

aangenomen da 't oe/óe word, geef ik da best hetzelfde weer in de fonetische spelling, of behoud ik daar best de ù voor de korte oe?
11 maart 2009, 18:06
Grytolle
uu, u; yy, y ?:D
11 maart 2009, 19:41
haloewie
Ik ben eens gaan grasduinen in het woordenboek en op jùkken gevallen.
Jeuken (AN) kunt ge op twee manieren uitspreken in het ANT.
In Nederlandse transcriptie "juike" /œ/ of "joeke" met lange oe.

Joekt met korte oe staat alleen in de 3e pers. enk.
In de inf. en de meerv. vorm staat joeke(n) met lange oe.
De afleiding joeksel is ook kort. Jeuk /jœ/ is nieuwer.
Ik zal mijn boekske verder opendoen op het Forum - Woordenboek
11 maart 2009, 19:46
haloewie
11 maart 2009, 19:41
haloewie zal in het vervolg, of hij aangemeld is of niet, zijn antwoorden laten voorafgaan door zijn alias. Dan zijn anoniem-misverstanden uit de wereld.
11 maart 2009, 19:53
Krommenaas
haloewie (11 maart 2009, 19:41)
Jeuken (AN) kunt ge op twee manieren uitspreken in het ANT.
In Nederlandse transcriptie "juike" /œ/ of "joeke" met lange oe.

jeuke lijkt mij vernederlandst (maar da zal gewoon mijnen indruk zijn omda'k zelf jùkke zeg), maar jóeke meh lange oe? da heb ek nu echt nog nooit gehoord en lijkt me heel raar. daar wil ek toch een tweede bron van hebben om da op te nemen. 'k gaan binnenkort is ne lijst meh woorden posten waarvan ik nog tweede bron zoek.
11 maart 2009, 21:13
Doederik
volges de data van de mand is't inderdaad ju:ke me lange oe, oewel da mij da idd wel raar leek. ik docht eerst dat het een foute transcriptie van den interviewer was, maar mss omda ge joeke meestal in den derde persoon gebruikt ("joekt") da daarom de korte klinker et vaakst gebruikt wordt?
(http://www.meertens.knaw.nl/mand/database/)
nog een vraag aan haloewie, kan 'vaak' ook in et antw. gebruikt worde of is et altijd "dikkels"? Vaak is oorspronkelijk een noord-nederlands woord maar et lijkt mij vaker en vaker (daar eddet weer) ook door antwerpenaren gebruikt te worden, omda et gewoon in sommige situaties ook beter lijkt dan "dikwijls"? maar daarom had ik als oudere antwerpenaar tussen ons jongelingen graag uw mening gehad :)
11 maart 2009, 21:26
Grytolle
hé da's ne goeie site >: D
11 maart 2009, 21:51
Doederik
t handigste is "transcripties", kunde zowel per plaats eel de lijst opvrage ofwel per provincie (of over heel t taalgebied) 1 bepaald woord of verschijnsel zien, antwerpe is trouwes K244p (maar as ge op die kloekecodes klikt krijgde ook ne popup me de plaatsnaam)
11 maart 2009, 22:48
haloewie
haloewie schrijft:

Jooken is de oudste uitgave en is nu 'joken' gespeld.

Etymolo VD jeuken: joken 1201-1250, jucken 1301-1350, ieucken 1599? >middelnl. jucken, oudhd. jucchen, oudeng. gyccan, gyccean (eng. to itch); etymologie onbekend.

Voor de spellingsaanpassing 1954 werd jooken met dubbele oo geschreven net als kooper, looper, wat in het Antwerps lange oe (met/zonder naslag) gaf.
De enkele o van boter, koper werd in die tijd in het Antwerps en nu nog uitgesproken als /doffe e + oe met als tussenklank een Franse/Engelse halfklinker w/ die Poldernederland omarmt.

Een van onze radiospeakerinnen Els Leys, die door sommigen de hemel ingeprezen wordt als de beste Vlaamse AN-spreekster na Martine Tanghe, ergert mij in hoge mate met haar uitspraak van de AN -oo/-o, die het platste Antwerps evenaart. Nederland-aanbidders? (Bewust of niet, dat laat ik in het midden)

Jeuken is de recente opvolging. Beiden worden slechts in de derde persoon gebruikt. Hier durf ik mijn hand niet in het vuur steken, mij dunkt dat ik die uitspraak ook bij mijn grootouders in de wasserij gehoord heb. Het ABN was in die tijd in opmars. Misschien waren de mensen toen ook al bezig met "schoon" te spreken. Ik vraag het aan mijn Tante Julia (92j) die slechthorend geworden is rond haar 15. De ABN-veldslag is aan haar voorbijgegaan. Joeken is de oudste en meest verspreide variant.

Het jeukt. Mijn arm jeukt. Mijn handen jeuken.

De overgankelijke vorm is Nederlands, wordt in Vlaanderen niet gebruikt bij mijn weten. Jeuk mij eens op mijn rug. Njet.

Joeksel is met korte oe.
De jeuk /juik/ met lange œ is de recentere variant.

Joeke (lang) het joekt (kort)
juike (lang) het jëkt (kort)
11 maart 2009, 22:55
haloewie
haloewie schrijft:

vaak is ABN-invoer. Zeg niet dikkels maar vaak.
Vaak is geen Antwerps. Jawel: ik hèm voak en ik kroip in man kèève.

Naast dikkels kunt ge ook "mier as iens" gebruiken.
11 maart 2009, 23:09
Doederik
in heel brabant is het (oorspr.) jooken: joeëke, juëke, en in Vl. Brabant ook zonder j: oeëke, uëke
En da van "vaak" dacht ik al, wou der alleen zeker van zijn :)
11 maart 2009, 23:41
Krommenaas
wow 1201-1250, da's l33t.

vaak klinkt voor mij puur noord-NL, zelfs in AV gebruik ik da ni.
12 maart 2009, 00:45
Doederik
ok, misschien is dat er dan ingeslopen sinds ik in Olland woon
12 maart 2009, 14:38
Krommenaas
'k em ni echt miêningen over 't onderwaerp van dezen draad g'oêrd, mor 'k peis da 't best is oem in de fonetische spelling de ù te beware. de lange oe's zal ek daar wel veraendere nor óe.